Ahmed Midhat Efendi, Avrupayı ilk önce kitaplardan tanımıştır. Daha sonra Beyoğlunda Avrupa ve Avrupalılar hakkında bilgiler elde etmiştir. Ahmed Midhatın Avrupayı şümullü bir şekilde tanıması 1889 senesinde Stockholmde yapılan 8. Müsteşrikler Kongresi için gittiği Avrupa seyahati ile olmuştur. Ahmed Midhat Efendi, 71 gün kaldığı Avrupada İngiltere ve İtalya hariç her yere gitmiş, daha önce kitaplardan malumat sahibi olduğu Avrupayı bizzat müşahede etme imkânı yakalamıştır. Ahmed Midhat Efendinin Avrupa Fikrinin oluşmasında işte bu müşahedeleri etkili olmuştur. Dolayısıyla Ahmed Midhatın Avrupa Fikrini anlamamızda bize yol gösteren birinci kaynak bu müşahedelerinin yer aldığı Avrupada bir Cevelan kitabı olacaktır. Biz bu çalışmada 19. yüzyılda bir Osmanlı aydının Avrupaya hangi açılardan baktığını, neleri gördüğünü, neleri ön plana çıkarıp neleri geriye attığını irdelemeye çalıştık.İlerleme(terakki), gerileme, maddi terakki, manevi terakki, manevi tedenni, Avrupada şehircilik, Avrupada ulûm-fünun, Avrupada kültür-sanat, Avrupada sosyal hayat kavramları üzerinden Ahmed Midhatın Avrupa Fikrini ortaya koymaya çalıştık.

Ahmet Mithat Efendi firstly knew Europe from books. Then he got information about Europe and the people of Europe in Beyoğlu. That Ahmet Mithat knew Europe extensively was the journey of Europe for 8 Orientalist Coongress happened in Stocholm 1889. He went everwhere except England and İtaly in Europe where he stayed 71 todays. Ahmet Mithat Efendi found opportunity observation about Europe that he got information from books.Thoose observations were effective in happened Europe mind of Ahmet Mithat Efendi. ''Avrupa' da Bir Cevelan '' lead us about understanding Europe mind of him.In this study 19 Europe is looking at ways in which century the Ottoman intellectuals, what they saw, what they tried to put a throw back to what you came to the forefront. We tried to bring Europen mind of Ahmet Mithat Efendi from Progress (Progress), regress, material progress and moral progress, spiritual concepts, the decline of tedenni, European Urban, ulûm- fünun in Europe, culture-art in Europe and social life in Europe.

329