
doi: 10.18298/ijlet.173
Anahtar Kelimeler: Memluk Turkcesi, Dini eserler, Kipcakca. OZET Memlukler devrinden gunumuze kadar ulasan yazili eserlerin buyuk bir kismini dini konulari iceren eserler olusturmaktadir. Cunku Memlukler bir Islam devleti olduklarindan bircok dini ve dini ceviri eserler meydana getirmislerdir. Memluk topraklarinda yasayan Kipcaklar ve onlardan olan sultanlarin hepsi ilk basta musluman olmamistir. Anadolu ve Orta Asya’dan gelen musluman Kipcaklarin disinda, Dest-i Kipcak bozkirlarindan Misir’a akin eden samanist ve yari samanist Kipcaklarin da oldugu ve bunlarin Misir’da Kipcak dili ve kulturunun, ozellikle Bozkir Kipcaklarinin kultur unsurlarinin da yansimasina neden oldugu soylenmektedir. Onceleri bir kole olarak gelip islam dinini kabul eden bunlardan kimileri Memluk devletine bagli buyuk sehirlerde valilik yapmislar ve hatta sultanlik derecesine kadar yukselenler olmustur. Yani, Arapca bilmeyen, gayr-i muslim ulkelerden gelen Kipcaklara islam dinini ogretme amaci Misir’da Arapca dini eserlerin Kipcakcaya cokca cevrilmesine onemli etkisi olmustur. Tarihi Turk lehceleriyle kaleme alinmis dini eserlerden sadece hristiyan dinini ogutleyen “Kodeks Kumanikus” Kazakistan ve diger BDB Turkologlari tarafindan detayli olarak incelenmistir. Turk dili ve tarihi acisindan bu eserin ne kadar kiymetli oldugunu tartismiyoruz. Ancak Turk kulturunun, Turk Islam Kulturunun temel kaynagi sayilan bu tur eserleri incelemek soyle dursun, Memluk Kipcak eserleri hakkinda zikredilen eserler arasinda bunlarin adi bile gecmemektedir. Dini eserlere ortak bir ozellik olarak onlarin yazilis devri ile dil ozelliklerini soyleyebiliriz. Bu eserlerin buyuk cogunlugu Memlukler Devleti’nin son donemlerinde kaleme alindiklarindan, bunlarda Osmanlicanin etkisi acikca gorulmektedir. Dolaysiyla bu eserler dilini arastirmacilar Oguz-Kipcak karisik dilli eserler olarak adlandirmaktadirlar. Makalemizde Kazakistan ve diger BDB ulkelerinde bilinmemekte olan Memluk Kipcak Turkcesiyle yazilmis dini eserler hakkinda hakkinda genel bilgiler verilmis, onlarin dil ozellikleri, yazilis amac ve tarihleri, incelenme seviyesi meselelerden soz edilmistir.
| selected citations These citations are derived from selected sources. This is an alternative to the "Influence" indicator, which also reflects the overall/total impact of an article in the research community at large, based on the underlying citation network (diachronically). | 1 | |
| popularity This indicator reflects the "current" impact/attention (the "hype") of an article in the research community at large, based on the underlying citation network. | Average | |
| influence This indicator reflects the overall/total impact of an article in the research community at large, based on the underlying citation network (diachronically). | Average | |
| impulse This indicator reflects the initial momentum of an article directly after its publication, based on the underlying citation network. | Average |
