A large part of the lead-acid battery consists of lead and sulfuric acid. Acid is corrosive and very dangerous because it contains dissolved lead. It must be kept under control in terms of environmental and human health because of lead is a toxic substance. The present study includes the safe disposal of lead-acid battery slag using clay material. The aim of this study is to investigate the adsorption of lead removal from lead acid-batteries slag on clay using 23 full factorial design. The combined effects of adsorbent amount, temperature, adsorbent type and leachate solution on the lead removal adsorption were studied. Factorial design of experiments is employed to study the effect of three factors leachant solution type (TS EN 12457-4 – TCLP), adsorbent amount (10% and 50%), temperature (20 and 60 oC), and leachate solution (TCLP DIN), at two levels low and high. The results were statistically analyzed by using the student’s t-test, analysis of variance (ANOVA) and an F-test to define important experimental factors and their levels. The results showed that the most effective parameters of the standard-temperature interaction is evaluated statistically.

Kurşun asit akülerin büyük bir kısmı kurşun ve sülfürik asitten meydana gelir. Asit korozif olmasının yanında çözünmüş halde kurşun içerdiğinden oldukça tehlikelidir. Kurşun toksik bir metal olup çevre ve insan sağlığı açısından kontrol altında tutulması gerekir. Bu sebeple ömrünü tamamlamış aküler uygun yöntemlerle toplanmalı ve geri kazanılmalıdır. Bu çalışmada kurşun geri kazanımı sonucu oluşan cürufun tehlikelilik arz eden özelliklerinin iyileştirilmesi için doğal bir materyal olan kil kullanılmıştır. 23 faktöriyel dizayn kullanılarak kilin kurşun adsorplama yeteneği araştırılmıştır. Bu amaçla standart türü, adsorbent dozajı ve sıcaklığın etkisi incelenmiştir. Faktöriyel dizayn yönteminde iki aşamalı üç faktör standart türü olarak TS EN 12457-4 – TCLP, dozaj olarak %10 - %50 ve sıcaklık olarak 20 oC – 60 oC olarak denenmiştir. Sonuçlar istatistiksel olarak değerlendirilmiş olup standart-sıcaklık etkileşiminin en etkin parametre olduğu görülmüştür.