Maqolada diniy qadriyatlar va sekulyarizm tushunchalarining nazariyuslubiy asoslari ijtimoiy-falsafiy va sotsiologik nuqtai nazardan tahlil qilinadi. M. Eliade, E. Dyurkgeym va M. Veber ta’limotlari asosida diniy qadriyatlarning ijtimoiy funksiyalari ochib beriladi; sekulyarizmning ikki tarixiy modeli (radikal laitsizm va bag‘rikeng dunyoviylik) qiyoslanadi. Markaziy Osiyo jadidchilik harakati din va dunyoviy ma’rifatni uyg‘unlashtirgan o‘ziga xos sintez modeli sifatida asoslanadi.