
Dünyada, hızla gelişen teknoloji, artan dünya ticareti, nüfus artışı ve kentleşme fosil kaynaklı enerji ihtiyacını hızla artırmıştır. Artan enerji talebine karşılık, jeopolitik risklere bağlı olarak enerji arzındaki her aksaklık, 1970-1990 döneminde dünyada enerji krizlerine sebep olmuştur. Milenyum sonrasında ise artan enerji piyasasının finansallaşmasıyla enerji fiyatlarındaki büyük değer artışları hem yatırımcılar hem de kamu kesimi için kritik hale gelmiştir. Bu nedenle enerji fiyatlarında meydana gelecek krizlerin tahmin edilmesi son derece önemli hale gelmiştir. Çalışmada, 1960 Ocak-2023 Aralık dönemine ilişkin, enerji fiyat endeksi ve ABD Tüketici Fiyat Endeksi kullanılarak Enerji Piyasa Baskı Endeksi oluşturulmuştur. Bu endeks ortalamasından 2 standart sapmalık aşım ise enerji krizi olarak tanımlanmıştır. Oluşturulan “enerji kriz tanımı”, 768 aylık analiz döneminde 12 farklı ayı kriz vakası olarak belirlemiştir. 1973 Ekim ve 1990 Ağustos döneminde enerji arz aksaklıklarıyla uyumlu olarak 6 farklı ayda enerji krizi tespit edilmiştir. Dünya 1990 Ağustos enerji krizinden sonra uzunca dönem enerji fiyatları açısından sakin döneme girmiştir. Finansallaşan enerji piyasasının da etkisiyle 2008 global finansal krizi sonrası 2008 Nisan ayında tekrar enerji kriz olgusu kendini göstermiştir. 2008 Nisan-2023 Aralık döneminde 6 farklı ayda dünya, enerji krizi ile karşılaşmıştır. İnsanoğlunun en önemli yaşam kaynağı olan enerji, artık aynı zamanda bir servet biriktirme aracı olarak da kullanılmasıyla birlikte enerji krizlerinin gelecek yıllarda da sıkça ortaya çıkması kaçınılmaz bir olgudur. Anahtar Kelimeler: Enerji Krizleri, Kriz Tanımları, Piyasa Baskı Endeksi
| selected citations These citations are derived from selected sources. This is an alternative to the "Influence" indicator, which also reflects the overall/total impact of an article in the research community at large, based on the underlying citation network (diachronically). | 0 | |
| popularity This indicator reflects the "current" impact/attention (the "hype") of an article in the research community at large, based on the underlying citation network. | Average | |
| influence This indicator reflects the overall/total impact of an article in the research community at large, based on the underlying citation network (diachronically). | Average | |
| impulse This indicator reflects the initial momentum of an article directly after its publication, based on the underlying citation network. | Average |
