İnsanların üretim yapmaya başlaması ile dünya tarihinin bir parçası olarak karşımıza çıkan ticaret olgusu, siyasî, ictimaî, askerî, medenî ve iktisadî açılardan tarihi ve insan faaliyetlerini etkilemiştir. En eski dönemlerden itibaren devletler ticaretin akışına ve ticarî ilişkilere oldukça önem vermişlerdir. Ticaret, dünya tarihini şekillendiren bir kavram olarak karşımıza çıkmaktadır. XIII. yüzyılda ticaret güzergâhlarını ellerinde bulunduran Moğol yönetimleri, Cengiz Han döneminden itibaren ticarî faaliyetlere ve ticarî güvenliğe oldukça önem vermiş ve bu anlayış, ipek ve baharat ticareti güzergâhı üzerinde bulunan İlhanlılarda da aynı şekilde devam etmiştir. Ön Asya’daki Moğol yönetiminde, daha çok askerî ve siyasî faaliyetleri çerçevesinde ele alınan İlhanlıların ticarî faaliyetleri, ticaret yolları üzerindeki etkisi ve İlhanlı yöneticileri ile tacirlerin arasındaki ilişkiler İlhanlı tarihinin merak edilen bir parçası olarak karşımıza çıkmaktadır. Çalışmamızda, İlhanlıların hâkim oldukları coğrafyadaki ticarî faaliyetlerini, XIII. yüzyılda İran genelindeki ticaretin akışını, ticaret güzergâhlarını, siyasî çekişmelerin ticarete etkilerini ve İlhanlı ticareti üzerinde etkin olan unsurları aktarmaya çalışacağız.

The factor of trade which emerged as a part of world history, with the beginning of people’s production, has influenced the history and human activities in political, social, military, civic and economic terms. From the earliest times, states have attached great importance to the flow of trade and commercial relations. The trade shows up us as a concept that shapes world history. Mongolian goverments, which held trade routes in the XIII.century, gave great importance to commercial security since the era of Genghis Khan, and this mentality continued in the same way in the Ilkhanians, who were on the silk and spice trade route. The commercial activities of the Ilkhanians which handled mostly within the framework of their military and political activities in the Mongol rule in pre-Asia, the influence on the trade routes and the relations between the Ilkhanid rulers and the merchants, appear as a curious part of the history of Ilkhanians. In our study we will try to convey the commercial activities in the geography dominated by Ilkhanians, the flow of trade of Iran in XIII century, the effects of political conflicts on trade and the factors influencing the Ilkhanian trade.