VII ABSTRACT THE STUDY OF PRODUCTION OF ACTIVATED CARBONS FROM THE SOLID WASTES GENERATED BY LEATHER INDUSTRY YILMAZ, Onur MSc in Environmental Science Supervisor: Prof. Dr. Mehmet SA?LAM January 2005, 90 Pages The aim of this study was to investigate the production of activated carbons from the waste sludge and the chromium and vegatable tanned shaving wastes generated by Leather Industry. For this purpose, firstly the wastes were pyrolized (at 450 ve 600°C) and the effect of temperature and heating rate on the product distribution of pyrolysis were investigated. Physical and chemical activation processes were applied to the wastes to produce activated carbon. In the chemical activation process, the wastes were impregnated with the solution of H3PO4 and ZnCb, then dried in oven for 24 h and pyrolized at 450°C for 2 hours. In physical activation, previously pyrolized (at 45 0C) and washed chars were treated with CO2 gas at 900°C for different times. The surface properties and adsorption capacities of activated carbons obtained by the activation processes were investigated Keywords : Activated Carbon, Waste Sludge, Leather Wastes, Pyrolysis

V ÖZET DERİ SANAYİ KATI ATIKLARINDAN AKTİF KARBON ÜRETİLEBİLİRLİĞİNİN İNCELENMESİ YILMAZ, Onur Yüksek Lisans Tezi, Çevre Bilimleri Bölümü Tez Yöneticisi: Prof. Dr. Mehmet SAĞLAM Ocak 2005, 90 Sayfa Bu tezde Deri Sanayisine ait atık su arıtma çamuru ile kromlu ve bitkisel tabaklanmış deri traşlama atıklarından aktif karbon üretilebilirliği incelenmiştir. Bunun için atıklara önce piroliz işlemi (450 ve 600°C'de ) uygulanarak piroliz sıcaklığı ve ısıtma hızının piroliz ürün dağılımına etkisi incelenmiştir. Atıklardan aktif karbon eldesinde kimyasal ve fiziksel olmak üzere iki aktivasyon yöntemi uygulanmıştır. Kimyasal aktivasyonda atıklar belli oranlarda H3PO4 ve ZnCk çözeltileri ile emdirilmiş, etüvde 24 saat bekletildikten sonra 450°C'de 2 saat pirolizlenmiştir. Fiziksel aktivasyonda ise önceden 450°C'de pirolizlenmiş ve yıkanmış koklar 900°C'de değişen sürelerde CO2 gazı ile muamele edilmiştir. Yapılan aktivasyon işlemleri sonunda elde edilen aktif karbonların yüzey özellikleri ve adsorpsiyon kapasiteleri incelenmiştir. Anahtar Sözcükler: Aktif Karbon, Arıtma Çamuru, Deri Atıkları, Piroliz

113