This article argues that Ferdydurke, Witold Gombrowicz’s novel published in 1937 in Poland, formallyand thematically subverts the classical Bildungsroman.The seminal novel that has propagated the Bildungsromangenre is Goethe’s Wilhelm Meister’sApprenticeship (1795). Bildungsroman,commonly understood as a narrative of self-formation, was conceived in Germanyin the late eighteenth century in the age of humanism and emphasizes theharmonious integration of the individual with society. This social mission alsocarries over to aesthetic idealism’s notion of form, which is modeled on theorganic unity of parts and the whole. Comparing Gombrowicz’s Ferydurke with Goethe’s Wilhelm Meister’s Apprenticeship, thearticle contends that Ferdydurkedisplaces Bildungroman’s notion of “beautiful totality” by a grotesqueaesthetics of parts that alludes to the collapse of harmonious social relationsin the aftermath of the First World War, and on the threshold of the Second.Gombrowicz’s unique articulation of Form as the sedimentation of interpersonalantagonism is embodied in Ferdydurke,which, much like its protagonist, sabotages its own formal maturation throughmanifestoes, theoretical reflections, narrative digressions, and prefaces tothe digressions thrown between the chapters. If the classical Bildungsroman presents us with the imageof man in the process of becoming as Bakhtin has argued, Ferdydurke enacts the dissolution of that process in its very form.

Bu makale, Witold Gombrowicz’in 1937 yılında Polonya’da yayımlanmış olanromanı Ferdydurke’ün klasik Bildungsroman türünü biçimsel ve tematikolarak alaşağı ettiğini tartışır. Bildungsromantürünün yayılmasını sağlayan eser, Goethe’nin çığır açıcı romanı Wilhelm Meister’in Çıraklık Yılları’dır (1795). Çoğunlukla bir öz-oluşumanlatısı olarak değerlendirilen Bildungsromantürü, on sekizinci yüzyıl Almanya’sında, hümanizm çağında ortaya çıkmış olup,bireyin toplumla uyumlu bir şekilde birleşmesine vurgu yapar. Bu toplumsalamaç, estetik idealizmin parçalar ve bütünün organik birliği üzerinemodellenmiş biçim anlayışına da taşar. Bu makale, Ferdydurke ve WilhelmMeister’in Çıraklık Yılları romanlarını karşılaştırır ve Ferdydurke’ün Bildungsroman’ın “güzel bütünlük” anlayışını grotesk bir parçaestetiği aracılığıyla sarsarak, bu estetiğin Birinci Dünya Savaşı’nın sonrasında ve ikincisinin eşiğinde çökmüş olantoplumsal uyumu anıştırdığını iddia eder. Gombrowicz’in insanlararasıdüşmanlığın çökeltisini yansıtan özgün Biçim anlayışı, Ferdydurke’te vücut bulmuştur. Roman da kahramanı gibi bölümleriarasına yerleştirilmiş manifestolar, kuramsal düşünüşler, anlatıdan sapmalar vebu sapmalara yazılmış önsözler aracılığıyla kendi biçimsel olgunluğunu sekteyeuğratır. Bakhtin’in dediği gibi, Bildungsroman,oluşum sürecindeki insanın imgesini sunuyorsa, Ferdydurke bu sürecin çözülümünü kendi biçimi aracılığıylagerçekleştirir.