
doi: 10.12992/turuk453
SinanPaşa on beşinci yüzyılda yaşamış, edip, mütefekkir ve âlim (müderris) birdevlet adamıdır. İstanbul’un ilk kadısı büyük âlim Hızır Beyin oğludur. İsmiYusuf bin Hızır Bey bin Celâleddîn olup, lakabı Sinânüddîn’dir. Hoca Paşa şanıile meşhur oldu. Doğum tarihî ve yeri hakkında ihtilaf vardır. Birçok kaynak,1440’ta İstanbul’da doğduğunu yazmaktadır. Maârif-nâme ve Tazarru-nâme isimlieserlerinde Türk-İslâm Tefekkür Dünyası’nda önemli bir yere sahip olmuştur.Yazdığı eserlerde meselelere vukufiyet dikkat çekmektedir. Sinan Paşanın keskinbir zekâsı, üstün bir anlayış kabiliyeti vardı. Bu kabiliyetiyle, genç yaştageniş bir bilgiye sahip oldu. Son derece cömert ve derviş mizaçlıydı. Dünyayadeğer vermezdi. Tasavvuf ehline büyük muhabbet gösterirdi. Sinan Paşa, taklidimümkün olmayan bir üslûb sahibidir. Bu konuda eski-yeni bütün kaynaklar ittifaketmişlerdir. Eski Türk Edebiyatında dinî-ahlâkî öğütleri ihtiva eden vedidaktik bir mahiyet arz eden eserlere nasihatname/pendname adı verilir. Bu türeserlerin bir bölümü insanlara öğüt vermeyi amaçlar. Burada iyi ve olgun birinsanın nasıl olması gerektiği, iyi bir devlet adamı nasıl olur gibi konularişlenmektedir. Türk Edebiyatının ilk örneklerinden olan siyasetname tarzındakiKutadgu Bilig ve aslen tasavvufî eserler olan Divân-ı Hikmet, Atabetü’l-Hakâyıkve Risaletü’n-Nushiyye gibi eserlerin yoğun olarak dinî-ahlâkî öğütleriçermesi, İslamiyet’in yayılma aşamasında olduğu Türk toplulukları arasındaİslami anlayışın hızla inkişaf etmesinde etkili olmuştur. Çalışmamıza konu olanMaârif-nâme’de konular anlatıldıktan sonra, o mevzuda âkil, hakîm, âlim, ârifgibi sıfatlarla nitelediği bilge kişilerin nasıl davranması gerektiğini kendinehas bir üslup ile veciz bir şekilde dile getirmektedir. Dünya işlerinin insanıhangi boyutta etkilediğini, insanın bunlardan nasıl kurtulacağını bir bilenolarak Sinan Paşa haber vermektedir. Buna göre âkil adam yarın elinde olmayacakbir şey için bu gün zahmet çekmemelidir. Kendi ile gitmeyecek hiçbir nesneyibiriktirmemelidir.
Maarif-name;Nasihat;İdeal İnsan;Tasavvuf;Fikrî Hayat;Sinan Paşa
Maarif-name;Nasihat;İdeal İnsan;Tasavvuf;Fikrî Hayat;Sinan Paşa
| selected citations These citations are derived from selected sources. This is an alternative to the "Influence" indicator, which also reflects the overall/total impact of an article in the research community at large, based on the underlying citation network (diachronically). | 0 | |
| popularity This indicator reflects the "current" impact/attention (the "hype") of an article in the research community at large, based on the underlying citation network. | Average | |
| influence This indicator reflects the overall/total impact of an article in the research community at large, based on the underlying citation network (diachronically). | Average | |
| impulse This indicator reflects the initial momentum of an article directly after its publication, based on the underlying citation network. | Average |
