
doi: 10.12681/eadd/34719
Στην παρούσα εργασία μελετήθηκε η επίδραση της διαθεσιμότητας του νερού στη φυσιολογία της απορρόφησης, της κατανομής και της ανακατανομής του αζώτου σε δύο γενοτύπους φασολιού διαφορετικής παραγωγικής κατεύθυνσης στο θερμοκήπιο και τον αγρό. Στο θερμοκήπιο, κατά την έναρξη της άνθησης, εφαρμόστηκε λίπασμα επισημασμένο με 15Ν και εφαρμόστηκαν 3 επίπεδα άρδευσης, που διατηρήθηκαν ως την ωρίμανση, σε δύο ποικιλίες φασολιού: την Borlotto (κατανάλωση σπόρου και λοβού) και την Greencrop (κατανάλωση του λοβού). Σε κάθε δείγμα προσδιορίστηκε η ξηρά ουσία, η πρόσληψη του αζώτου στους ιστούς και η μετακίνηση του. Μετρήθηκαν οι φυσιολογικές παράμετροι της ανταλλαγής αερίων, η φυλλική επιφάνεια, η ειδική φυλλική επιφάνεια και ο δείκτης SPAD. Στην ωρίμανση, προσδιορίστηκε η πρόσληψη του 15Ν, τα ισότοπα C, το Δ και ο αριθμός των λοβών και των σπόρων. Η αύξηση της διαθέσιμης υγρασίας, αύξησε τον καθαρό ρυθμό φωτοσύνθεσης, τη φυλλική επιφάνεια και την ειδική φυλλική επιφάνεια με αποτέλεσμα την αύξηση της ξηράς ουσίας και την ταυτόχρονη συσσώρευση αζώτου στα βλαστικά τμήματα και τους σπόρους. Η ανακατανομή του αζώτου στο σύνολο του φυτού δεν επηρεάστηκε από τα επίπεδα άρδευσης. Ωστόσο, η απορρόφηση του αζώτου μετά την άνθηση, μεγιστοποιήθηκε στο επίπεδο 100% όπου καταγράφηκε η υψηλότερη πρόσληψη 15Ν. Το Δ αποτέλεσε κριτήριο διαχωρισμού μεταξύ των επιπέδων άρδευσης. Η ποικιλία που προορίζονταν για την κατανάλωση του σπόρου και του λοβού (Borlotto) είχε το μεγαλύτερο μέγεθος και βάρος σπόρου και ανακατένειμε έντονα το άζωτο, από τα φύλλα και από τους βλαστούς. Αντίθετα, η ποικιλία που προορίζονταν για την κατανάλωση του χλωρού λοβού (Greencrop), ανακατένειμε ασθενέστερα το άζωτο που προήλθε κυρίως από τα φύλλα. Στον αγρό, μελετήθηκαν 5 επίπεδα άρδευσης για τις δύο προαναφερόμενες ποικιλίες. Η διαφοροποίηση των αρδεύσεων ξεκίνησε μετά την πλήρη άνθηση. Στα δείγματα υπολογίστηκε το ξηρό βάρος και το ολικό άζωτο. Μετρήθηκαν οι παραμέτροι της ανταλλαγής αερίων, ο δείκτης φυλλικής επιφάνειας, ο δείκτης SPAD και η φυσική αφθονία των ισοτόπων C και N. Ο καθαρός ρυθμός φωτοσύνθεσης είχε την υψηλότερη τιμή στο επίπεδο άρδευσης 100%, και σημειώθηκε αύξηση της συσσώρευσης της ξηράς ουσίας και του αζώτου. Στην ωρίμανση, το επίπεδο 50% ήταν αρκετό για την μέγιστη συσσώρευση της ξηράς ουσίας στους σπόρους και τη μέγιστη συσσώρευση του αζώτου στους σπόρους και το σύνολο. Ο δείκτης συγκομιδής και ο δείκτης συγκομιδής αζώτου επηρεάστηκαν σε μικρό βαθμό από τις αρδεύσεις διότι τα επίπεδα 50% και 25% ήταν ικανοποιητικά για την επίτευξη της υψηλότερης τιμής. Συνολικά, οι ποικιλίες είχαν ίδια ξηρά ουσία και άζωτο, όμως η Borlotto κατένειμε περισσότερη ξηρά ουσία και άζωτο στους σπόρους ενώ η Greencrop διατήρησε περισσότερη ξηρά ουσία και άζωτο στο βλαστικό τμήμα. Τέλος, το επίπεδο της άρδευσης 75% ήταν αρκετό για την υψηλότερη απόδοση ενώ το μεγαλύτερο βάρος σπόρου καταγράφηκε στο επίπεδο 100%. Στο φασόλι, η συσσώρευση της ξηράς ουσίας και του αζώτου ακολούθησαν παράλληλη πορεία και η κατανομή τους εξαρτήθηκε από τον γενότυπο και τη διαθεσιμότητα του νερού. Το άζωτο των σπόρων προήλθε από ανακατανομή του αζώτου από τα βλαστικά τμήματα και από συνεχιζόμενη απορρόφηση μετά την άνθηση η οποία αυξήθηκε από τη διαθεσιμότητα του νερού.